Thema’s

Alle thema’s waarin WaLTER adviseert.

overzicht

Tools

Alle tools die WaLTER heeft ontwikkeld.

overzicht

Publicaties

Alle publicaties die door WaLTER zijn uitgebracht.

overzicht

Over WaLTER

Alle informatie over het project en de partners.

overzicht
Achtergrond Informatiebehoefte Huidige monitoring Walter analyse Walter advies Referenties Bijlagen
 

Referenties

Onderdeel van Schelpdiervisserij

 
 

Van Asch, M., van den Ende, D., Brummelhuis, E.B.M. & Troost, K. 2014. Het kokkelbestand in de Nederlandse kustwateren in 2014. IMARES Wageningen UR, Rapport C108.14.
http://edepot.wur.nl/310143

Colomina, I. & Molina, P. 2014. Unmanned aerial systems for photogrammetry and remote sensing: A review. ISPRS Journal of Photogrammetry and Remote Sensing 92, 79-97.
http://dx.doi.org/10.1016/j.isprsjprs.2014.02.013

Craeymeersch, J.A., van Stralen, M.R., Wijsman, J.W., Kesteloo, J., Perdon, J. & de Mesel, I., 2007. Ontwikkeling van een monstertuig voor bestandsopnames van mesheften. IMARES Wageningen UR, Rapport C084/07.
http://edepot.wur.nl/146634

Dankers, N. & Zuidema, D.R. 1995. The Role of the Mussel (Mytilus edulis L.) and Mussel Culture in the Dutch Wadden Sea. Estuaries 18, 71-80.

Dankers, N. & Fey-Hofstede, F. 2015. Een zee van Mosselen. Handboek ecologie, bescherming, beleid en beheer van mosselbanken in de Waddenzee. Stichting ANEMOON, Lisse.

Davaasuren, N., Stapel, J. & Dankers, N. 2013a. Overview of satellite data for long-term monitoring in the Wadden Sea. WaLTER. IMARES Wageningen UR, Rapport C138/13.
http://www.walterwaddenmonitor.org/wp-content/uploads/Overview-of-satellite-data-for-long-term-monitoring-in-the-Wadden-Sea-WaLTER.pdf

Davaasuren, N., Stapel, J., Dankers, N. & Jansen, J. 2013b. Development of automated tools for detailed monitoring of mussel and oyster beds using satellite data: spatial, temporal and vertical development. IMARES Wageningen UR, Rapport KB-14-005-025 / C146/13.
http://edepot.wur.nl/280394

Dekker, R. 2012. Macrozoöbenthosonderzoek MWTL, voor en najaar 2010, Waterlichaam: Waddenzee (Balgzand en sublitorale westelijke Waddenzee). In opdracht van Rijkwaterstaat. NIOZ, Texel, Rapportnummer BM10.11.
http://publicaties.minienm.nl/documenten/macrozoobenthosonderzoek-mwtl-voor-en-najaar-2010-waterlichaam-w

Dekker, R. & Drent, J. 2013. The macrozoobenthos in the subtidal of the western Dutch Wadden Sea in 2008 and a comparision with 1981-1982. NIOZ Royal Netherlands Institute for Sea Research, NIOZ Report 2013-5.
http://www.vliz.be/imis/nioz/imis.php?refid=244907

Van den Ende, D., van Asch, M., Brummelhuis, E.B. & Troost, K. 2014a. Japanse oesterbanken op droogvallende platen in de Nederlandse kustwateren in 2014: bestand en arealen. IMARES Wageningen UR, Rapport C172/14.
http://edepot.wur.nl/327122

Van den Ende, D., van Asch, M. & Troost, K. 2014b. Het mosselbestand en het areaal aan mosselbanken op de droogvallende platen van de Waddenzee in het voorjaar van 2014. IMARES Wageningen UR, Rapport C131/14.
http://edepot.wur.nl/318028

Ens, B.J., Smaal, A.C. & de Vlas, J. 2004. The effects of shellfish fishery on the ecosystems of the Dutch Wadden Sea and Oosterschelde. Final report on the second phase of the scientific evaluation of the Dutch shellfish fishery policy (EVA II). Alterra-rapport 1011; RIVO-rapport C056/04; RIKZ-rapport RKZ/2004.031:1-212.
http://edepot.wur.nl/38534

Fey, F.E., Cremer, J.S.M., Dijkman, E.M., Jansen, J.M., Roupioz, L.F.S. & Schmidt, A.M. 2009. Development of analysis techniques for the use of aerial photography in the monitoring of intertidal mussel beds and oyster beds. IMARES Wageningen UR, Rapport C004/09.
http://edepot.wur.nl/136352

Fey, F.E., Dankers, N.M.A.J., Meijboom, A., van Leeuwen, P.W., de Jong, M., Dijkman, E.M. & Cremer, J.S.M. 2014a. Ontwikkeling van enkele mosselbanken in de Nederlandse Waddenzee, situatie 2013. Wageningen, Wettelijke Onderzoekstaken Natuur & Milieu en IMARES Wageningen UR, WOt-technical report 20; IMARES Rapport C159/14.
http://edepot.wur.nl/330330

Fey, F.E., Dankers, N., Meijboom, A., van Leeuwen, P.W., Cuperus, J., van der Weide, B., de Jong, M., Dijkman, E. & Cremer, J. 2014b. Ecologische ontwikkeling in een voor menselijke activiteiten gesloten gebied in de Nederlandse Waddenzee: tussenrapportage zeven jaar na sluiting (najaar 2013). Wettelijke Onderzoekstaken Natuur & Milieu, WOt-werkdocument in concept.

Folmer, E.O., Drent, J., Troost, K., Büttger, H., Dankers, N., Jansen, J., van Stralen, M., Millat, G., Herlyn, M. & Philippart, C.J.M. 2014. Large-Scale Spatial Dynamics of Intertidal Mussel (Mytilus edulis L.) Bed Coverage in the German and Dutch Wadden Sea. Ecosystems 17, 550-566.
http://www.walterwaddenmonitor.org/wp-content/uploads/Large-scale-spatial-dynamics-intertidal-mussel-bed-coverage.pdf

Gade, M., Melchionna, S., Stelzer, K. & Kohlus, J. 2014. Multi-frequency SAR data help improving the monitoring of intertidal flats on the German North Sea coast. Estuarine, Coastal and Shelf Science 140, 32-42.
http://dx.doi.org/10.1016/j.ecss.2014.01.007

Gloria, G.A. 2013. Are mussels and oysters spectrally distinct? Enschede, University of Twente Faculty of Geo-Information and Earth Observation (ITC), 2013.

Van de Heide, T., Weerman, E. & Olff, H. 2012. Waddensleutels: Mosselbanken en andere biobouwers aan de basis voor een gezonde Waddenzee? De Levende Natuur 113, 101-106.
http://delevendenatuur.nl/tijdschrift.php?editie=11192

Houziaux, J.S., Craeymeersch, J.A., Merckx, B., Kerckhof, F., Van Lancker, V., Courtens, W., Stienen, E., Rabaut, M., Perdon, J., Goudswaard, P.C., Van Hoey, G., Vigin, L., Hostens, K., Vincx, M. & Degraer, S. 2011. ‘EnSIS’ – Ecosystem Sensitivity to Invasive Species; Final Report. Belgian Science Policy Office, Brussels, Research Programme Science for a Sustainable Development.
http://www.belspo.be/belspo/ssd/science/Reports/ENSIS%20FinalReport_%20ML.pdf

Jansen, J.M., Fey, F., Kesteloo, J., Perdon, J., Bakker, A. & Vloemans, M. 2008. The importance of deep burying bivalve species in the Dutch Wadden Sea. IMARES working paper for KBWOT2008.

LNV 2004. Ruimte voor een zilte oogst. Naar een omslag in de Nederlandse schelpdiercultuur. Beleidsbesluit Schelpdiervisserij 2005-2020. Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit, 46 pagina’s.

http://www.waddenzee.nl/fileadmin/content/Dossiers/Visserij/pdf/zilte_oogst_kokkels.pdf

LNV 2008. Convenant transitie mosselsector en natuurherstel Waddenzee. Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit.
http://www.pvis.nl/fileadmin/user_upload/pvis/Documenten/Verantwoorde_vis/
Convenant_mossel_natuurherstel.pdf

Lucieer, A., de Jong, S. & Turner, D. 2013. Mapping landslide displacements using Structure from Motion (SfM) and image correlation of multi-temporal UAV photography. Progress in Physical Geography, 0309133313515293.

Natura 2000, 2009. Programma van Eisen Gebiedsgerichte Monitoring. Onder redactie van Wilmar Remmelts.
http://www.natura2000.nl/files/pve-gebiedsgerichte-monitoring_versie-juli-2009.pdf

Nehls, G., Witte, S., Büttger, H., Dankers, N., Jansen, J., Millat, G., Herlyn, M., Markert, A., Kristensen, P.S., Ruth, M., Buschbaum, C. & Whermann, A. 2009. Beds of blue mussels and Pacific oysters. Thematic Report No. 11. In Wadden Sea Quality Status Report, Marencic H. & de Vlas J., Eds., 2009. Common Wadden Sea Secretariat, Trilateral Monitoring and Assessment Group, Wilhelmshaven, Germany.
http://www.waddensea-secretariat.org/sites/default/files/downloads/qsr-2009.pdf

Nieuwhof, S., Herman, P.M.J., Dankers, N., Troost, K. & van der Wal, D. 2015. Remote sensing of epibenthic shellfish using Synthetic Aperture Radar imagery. Remote Sensing 7, 3710-3734.
http://dx.doi.org/10.3390/rs70403710

Van Overmeeren, R., Craeymeersch, J., van Dalfsen, J., Fey, F., van Heteren, S. & Meesters, E. 2009. Acoustic habitat and shellfish mapping and monitoring in shallow coastal water – Sidescan sonar experiences in The Netherlands. Estuarine, Coastal and Shelf Science 85, 437-448.
ftp://soest.hawaii.edu/sjara/roughness_references/sidescan/Overmeeren_at_al_09_
Acoustic%20habitat%20and%20shellfish%20mapping.pdf

Paijmans, A.J. & Asjes, J. 2012. Mariene monitoring & Natura 2000. IMARES Wageningen UR, Rapport C050/12.
http://edepot.wur.nl/206667

Paijmans, A.J. & van der Sluis, M.T. 2013. Advies monitoringprogramma Natura 2000-waarden Waddenzee en Deltawateren. IMARES Wageningen UR, Rapport C135/13.
http://edepot.wur.nl/286725

Perdon, J. & Troost, K. 2012. Handboek monstertuigen schelpdierinventarisaties. IMARES, Yerseke, CVO rapport 12.006.

Perdon, K.J., Jol, J., Bakker, A. & van Asch, M. 2014. Het bestand aan mesheften, halfgeknotte strandschelpen, kokkels, mosselen, otterschelpen en venusschelpen in de Nederlandse kustwateren in 2014. IMARES Wageningen UR, Rapport C130/14.
http://edepot.wur.nl/326490

PRW 2011. Meerjarenafspraken Handkokkelvisserij in de Waddenzee. Programma Naar een Rijke Waddenzee.
http://www.rijkewaddenzee.nl/assets/pdf/dossiers/natuur-en-landschap/MJA%20handkokkelvisserij.pdf

PRW 2014. Plan van uitvoering Transitie mosselsector [2014-2018]. Convenant transitie Mosselsector en Natuurherstel Waddenzee. Programma Naar een Rijke Waddenzee.
http://www.rijksoverheid.nl/documenten-en-publicaties/convenanten/2014/10/15/plan-van-uitvoering-transitie-mosselsector-2014-2018.html

Rijkswaterstaat Noord-Nederland 2014. Natura 2000-beheerplan Waddenzee. Ontwerpplan. Periode 2015-2020. Concept 15 juli 2014.
http://www.waddenzee.nl/fileadmin/content/Bestuur/pdf/Natura2000/juli_2014/BPN
2000_WZEE_15_juli_v4.pdf

Rijkswaterstaat 2012. Brondocument Waterlichaam Waddenzee-vastelandskust
Doelen en maatregelen rijkswateren. Ministerie van Infrastructuur en Milieu, Rijkswaterstaat 2009, Herziene versie, 2012, 99 pagina’s.
http://www.rijksoverheid.nl/documenten-en-publicaties/rapporten/2012/12/21/brondocument-waterlichaam-waddenzee-vastelandskust.html

Rijkswaterstaat 2015. Concept Monitoringplan ten behoeve van het Natura 2000-beheerplan Waddenzee. Versie 5 februari 2015, Rijkswaterstaat.

Schmidt, K.S., Skidmore, A.K., Kloosterman, E.H., van Oosten, H., Kumar, L. & Janssen, J. 2002. Using an expert system to map coastal vegetation. Photogrammetric Engineering and Remote Sensing.

Smaal, A.C., van Stralen, M.R., Kersting, K. & Dankers, N. 2004. EVA II Rapport F5: De gevolgen van gecontroleerde bevissing voor bedekking en omvang van droogvallende mosselzaadbanken, een test van de Janlouw hypothese en van mogelijkheden voor natuurbouw. Nederlands Instituut voor Visserij Onderzoek (RIVO), rapport C022/04.
http://edepot.wur.nl/36757

Smaal, A.C., Craeymeersch, J., Drent, J., Jansen, J.M., Glorius, S. & van Stralen, M.R. 2013. Effecten van mosselzaadvisserij op sublitorale natuurwaarden in de westelijke Waddenzee: samenvattend eindrapport. IMARES Wageningen UR, Rapport C006/13 PR1, 162 pagina’s.
http://www.rijksoverheid.nl/documenten-en-publicaties/rapporten/2013/05/14/effecten-van-mosselzaadvisserij-op-sublitorale-natuurwaarden-in-de-westelijke-waddenzee.html

Stelzer, K., Brockmann, C., Murphy, D. & Krämer, U. 2004. Applicability of remote sensing in monitoring coastal zones. Coastline Reports 1, 249-253.
http://databases.eucc-d.de/files/documents/00000363_AMK2004_Artikel_Stelzer.pdf

Van Stralen, M. 2012. Inventarisatie van het sublitorale wilde mosselbestand in de westelijke Waddenzee in het najaar van 2012. MarinX, Rapport 2012.124.2.

Van Stralen, M., Troost, K. & van Zweeden, C. 2012. Ontwikkeling van banken Japanse oesters (Crassostrea gigas) op droogvallende platen in de Waddenzee. MarinX, Scharendijke, Rapport 2012.101.
http://www.rijkewaddenzee.nl/assets/pdf/dossiers/natuur-en-landschap/
van%20Stralen%20Troost%20en%20van%20Zweeden%202012%20
Ontwikkeling%20oesters%20Waddenzee%201999%20-%202011%20Marinx%20
Imares.pdf

Van Stralen, M. 2014. Gebiedsmaatregelen Mosselconvenant en VISWAD 2013. MarinX, Rapport 2014.141.

Van Stralen, M., van den Ende, D. & Troost, K. 2014. Inventarisatie van het sublitorale wilde mosselbestand in de westelijke Waddenzee in het voorjaar van 2014. MarinX/IMARES, Rapport 2014.137.

Taal, C., Bartelings, H., Beukers, R., Klok, A.J. & Strietman, W.J. 2010. Visserij in Cijfers 2010. LEI Wageningen UR, LEI-rapport 2010-057.
http://edepot.wur.nl/154255

Troost, K., Drent, J., Folmer, E. & van Stralen, M.R. 2012a. Ontwikkeling van schelpdierbestanden op de droogvallende platen van de Waddenzee. De Levende Natuur 113, 83-88.
http://www.delevendenatuur.nl/tijdschrift.php?editie=11192

Troost, K., van Asch, M., Baeye, M., Brummelhuis, E., Davaasuren, N., van den Ende, D. & van Lancker, V. 2012b. KBWOT 2012. The use of an acoustic technique in mapping beds of razor clams (Ensis sp.). Centre for Fisheries Research, IJmuiden, CVO report: 13.001.
http://edepot.wur.nl/256244

Troost, K., van Asch, M., Brummelhuis, E., van den Ende, D., Goudswaard, K., Hartog, E., Jol, J., Kesteloo-Hendrikse, J., Perdon, J. & van Zweeden, C. 2012c. Handboek bestandsopnames schelpdieren WOT. Centrum voor Visserijonderzoek (CVO) Wageningen UR, CVO rapport: 12.007.

Tulp, I., Craeymeersch, J., Leopold, M., van Damme, C. & Fey, F. 2010. The role of the invasive bivalve species Ensis directus as food source for fish and birds in the Dutch coastal zone. Estuarine, Coastal and Shelf Science 90, 116-128.

Verver 2013. Wettelijke Onderzoek Taken WOT-05 Visserijonderzoek; Werkafspraken en werkplan 2014. Stichting DLO Centrum voor Visserijonderzoek (CVO), Rapport 13.010.
http://edepot.wur.nl/283453

Vorberg, R., Fey, F. & Jansen, J. 2009. Mapping of subtidal habitats. Thematic Report No. 13. In: Quality Status Report 2009. WaddenSea Ecosystem No. 25, Marencic, H. & de Vlas, J., Eds., Common Wadden Sea Secretariat, Trilateral Monitoring and Assessment Group, Wilhelmshaven, Germany.
http://www.waddensea-secretariat.org/sites/default/files/downloads/qsr-2009.pdf

Vugteveen, P. & Hanssen, L. 2013a. Visserij. Monitoringsenquête. WaLTER project.
http://www.walterwaddenmonitor.org/wp-content/uploads/Serie-Visserij_ABC.pdf

Vugteveen, P. & Hanssen, L. 2013b. Natuur. Monitoringsenquête. WaLTER project.
http://www.walterwaddenmonitor.org/wp-content/uploads/Natuur_ABC.pdf

Vugteveen, P., Rouwette, E., Stouten, H., van Katwijk, M.M. & Hanssen, L. 2014. Group Model Building over mosselvisserij in de Waddenzee. WaLTER project.
http://www.walterwaddenmonitor.org/wp-content/uploads/VISAlab-toerisme.pdf

Vugteveen, P., Rouwette, E., Stouten, H., van Katwijk, M.M. & Hanssen, L. 2015. Developing social-ecological system indicators using group model building. Ocean & Coastal Management 109, 29-39.
http://www.walterwaddenmonitor.org/wp-content/uploads/Developing-social-ecological-system-indicators-using-group-model-building.pdf

Bijlagen
 

 

 

 

Auteurs

Pim Vugteveen
Sovon Vogelonderzoek Nederland

Loes van den Bremer
Sovon Vogelonderzoek Nederland

Bruno Ens
Sovon Vogelonderzoek Nederland

Valentijn Venus
Universiteit Twente

Met dank aan:
Norbert Dankers, Johan Craeymeersch, Karin Troost (IMARES Wageningen UR), Marnix van Stralen (MarinX), Daphne van der Wal en Sil Nieuwhof (Koninklijk Nederlands Instituut voor Onderzoek der Zee)


Voor vragen over dit thema
walter@nioz.nl

Laatst gewijzigd

20 juli 2016